Αναρτήσεις

Προβολή αναρτήσεων από Οκτώβριος, 2025

ΛΟΙΜΟΣ- ΑΝΤΡΕΑΣ ΦΡΑΓΚΙΑΣ-εκδόσεις ποταμός-2025

Εικόνα
  Το μυθιστόρημα του Αντρέα Φραγκιά  Λοιμός , πρωτοεκδόθηκε το 1972. Τοποθετείται σε αδιευκρίνιστο χώρο και χρόνο και διαδραματίζεται εξ ολοκλήρου σε ένα στρατόπεδο συγκέντρωσης κρατουμένων, κάπου σε ένα νησί  που δεν αναφέρεται ονομαστικά . Ο αναγνώστης παρακολουθεί μία άκρως παράλογη καθημερινότητα, γεμάτη από σκληρά και ευφάνταστα βασανιστήρια, τα οποία αφαιρούν από τους έγκλειστους κάθε ίχνος αξιοπρέπειας.   Μήνυμα του βιβλίου Ο άνθρωπος κινδυνεύει να χάσει την ψυχή του — όχι από εξωτερικό εχθρό, αλλά από τη συνήθεια στην απανθρωπιά , από την αδράνεια και τη σιωπηλή συμμετοχή στο κακό . Ο «λοιμός» δεν είναι αρρώστια του σώματος αλλά αρρώστια της συνείδησης . Είναι η στιγμή που μια κοινωνία δέχεται να θυσιάσει την ελευθερία, τη σκέψη και την ευαισθησία της, για χάρη της τάξης, της πειθαρχίας ή της ψευδαίσθησης ασφάλειας.     Τι μας λέει σήμερα Όταν συνηθίζουμε τη βία ή την αδικία, ο λοιμός εξαπλώνεται μέσα μας . Κάθε εποχή έχει τι...

Οι μέρες και τα πρόσωπα που κατοικούν στη μνήμη.

Εικόνα
    Εύα Μ. Μαθιουδάκη, Μέρες της Κηφισιάς (Εκδόσεις Καστανιώτη) 2021 Το μυθιστόρημα «Μέρες της Κηφισιά» της Εύας Μ. Μαθιουδάκη αποτελεί μια αξιόλογη προσπάθεια ελληνικής κοινωνικής και ιστορικής μυθοπλασίας, στην οποία συνδυάζονται τόπος, χρόνος, κοινωνικές διαφορές και προσωπικές πορείες. Σύνοψη & βασικά στοιχεία Η ηρωίδα, η Ισμήνη, μεγαλώνει σε ένα κτήμα στην Κηφισιά των δεκαετιών ’50-’60   . Η αφήγηση διατρέχει δύο παράλληλους κόσμους: της μεγαλοαστικής οικογένειας και της οικογένειας του κηπουρού-πατέρα, με την Ισμήνη να κινείται σ’ αυτό το ενδιάμεσο πεδίο. Ο τόπος (η Κηφισιά) δεν είναι απλώς σκηνικό, αλλά συμμετέχει στην αφήγηση — η φύση, οι κήποι, οι βίλες, οι συγκεκριμένες κοινωνικές ομάδες γίνονται χαρακτήρες με τη δική τους «φωνή» Δυνατά σημεία 1.     Τόπος ως ζωντανή παρουσία : Το «σπίτι-κήπος» στην Κηφισιά λειτουργεί σαν μικρόκοσμος αλλά και μικρογραφία της κοινωνίας. Ο αναγνώστης νιώθει ότι περπατ...

Γιατί αξίζει να διαβάζουμε Έλληνες συγγραφείς.

Εικόνα
  Αχ, να ήξεραν τι χάνουν: Γιατί αξίζει να διαβάζουμε Έλληνες συγγραφείς.   Υπάρχει μια φράση που επιστρέφει συχνά μέσα μου, κάθε φορά που συναντώ ένα σπουδαίο ελληνικό βιβλίο: «Αχ, να ήξεραν τι χάνουν». Γιατί πράγματι, έχουμε συγγραφείς βαθιούς, υπαρξιακούς, ουσιαστικούς — ανθρώπους που γράφουν με το ίδιο μελάνι της ψυχής που κυλά στις ρίζες αυτής της γλώσσας.   Κι όμως, ένα μεγάλο μέρος του αναγνωστικού κοινού εξακολουθεί να στρέφεται σχεδόν αποκλειστικά στη μεταφρασμένη λογοτεχνία, σαν να είναι εκεί κρυμμένη όλη η αξία, η πρωτοτυπία, η συγκίνηση. Δεν είναι θέμα “εθνικής υπερηφάνειας”, αλλά πνευματικής απώλειας. Όταν παραμερίζουμε τη λογοτεχνία του τόπου μας, στερούμε από τον εαυτό μας τη δυνατότητα να δούμε τον εαυτό μας μέσα από τον λόγο.   Η παρεξήγηση της ελληνικής λογοτεχνίας Ίσως φταίει η σχολική μας σχέση με τα κείμενα: τα γνωρίσαμε ως «ύλη εξετάσεων» και όχι ως ζωντανό σώμα εμπειρίας. Ίσως πάλι φταίει μια ιδιότυπη αποικιοκρατία της κουλτούρα...

Βιβλιοστάτες εμπνευσμένοι από τα δρομάκια του Τόκυο.

Εικόνα
    Βιβλιοστάτες εμπνευσμένοι από τα δρομάκια του Τόκυο. Όταν οι βιβλιοθήκες αποκτούν μυστικά περάσματα .   Υπάρχουν φορές που ένα αντικείμενο μικρό, φτιαγμένο με μεράκι, μπορεί να αφηγηθεί μια ολόκληρη ιστορία. Κάπως έτσι συνέβη με τους βιβλιοστάτες του Ιάπωνα σχεδιαστή Monde , που μοιάζουν με μικροσκοπικά σοκάκια του Τόκυο κρυμμένα ανάμεσα στα βιβλία. Σαν να άνοιξε ξαφνικά ένας διάδρομος ανάμεσα στις σελίδες και να σε καλεί να τον διαβείς. Η ιδέα γεννήθηκε απλά: ο Monde, περιδιαβαίνοντας τα πίσω δρομάκια της πόλης , εκεί όπου συνυπάρχουν τα μικρά μαγαζιά, οι σωληνώσεις, οι σκάλες και τα χαμηλά φώτα, σκέφτηκε πως αυτά τα μέρη έχουν κάτι από τη μαγεία της ανάγνωσης — μια είσοδο σε έναν άλλο, κρυφό κόσμο. Έτσι αποφάσισε να τα μεταφέρει σε χειροποίητα διοράματα-βιβλοστάτες , τα οποία στέκονται ανάμεσα στα βιβλία σαν πόρτες σε μυστικά σύμπαντα . Κάθε βιβλιοστάτης είναι μια μικρογραφία της πόλης : ξύλινα πεζοδρόμια, μικρές πινακίδες, καλώδια, φυτά, φωτισμός που α...

Γιατί όλα να φαίνονται;

Εικόνα
  Γιατί όλα να φαίνονται;   Ζούμε σε εποχή όπου το «φαίνομαι» τείνει να αντικαταστήσει το «είμαι». Κάθε στιγμή γίνεται εικόνα, κάθε σκέψη πρέπει να μοιραστεί, κάθε συναίσθημα να επιβεβαιωθεί. Κι αν υπάρχει μια νέα ηθική για τον άνθρωπο της οθόνης, ίσως να είναι αυτή: να ξέρεις πότε να αποσυνδέεσαι από τα κοινωνικά δίκτυα. Να αναγνωρίζεις τη στιγμή που το βλέμμα σου δεν αντέχει άλλο την υπερέκθεση. Η «ηθική της αποσύνδεσης» δεν είναι άρνηση της τεχνολογίας, αλλά πράξη αυτογνωσίας: να γνωρίζεις τα όρια ανάμεσα στο είμαι συνδεδεμένος και στο είμαι διαθέσιμος να με απορροφήσουν . Γιατί όλα να φαίνονται; Ίσως γιατί φοβόμαστε πως, αν πάψουμε να προβάλλουμε τον εαυτό μας, θα πάψουμε και να υπάρχουμε.   Κι όμως, τα πιο αληθινά πράγματα δεν έχουν ανάγκη το φως της οθόνης — υπάρχουν στη σιωπή, στη μνήμη   στην   συνάντηση-συζήτηση με έναν φίλο. Ακόμα και τα βιβλία, που κάποτε κράταγαν τη θέση   της εσωτερικότητας, γίνονται σήμερα κομμάτι της προβολής. Φωτο...

Η ζωή των βιβλίων μετά την ανάγνωση.

Εικόνα
Τα βιβλία δεν τελειώνουν ποτέ πραγματικά· ζουν μόνο μέσα σε εκείνους που τα έχουν διαβάσει. Κάθε ανάγνωση είναι μια συνάντηση — με έναν άλλον άνθρωπο, μια σκέψη, μια στιγμή του εαυτού μας. Μέσα από τις λέξεις, κάτι μένει να αναπνέει, ακόμη κι όταν κλείνει το εξώφυλλο. Ένα στοχαστικό βίντεο για τη μυστική ζωή των βιβλίων και τη σχέση μας μαζί τους· για όλα εκείνα που συνεχίζουν να υπάρχουν μέσα στη μνήμη, τη φαντασία και την καρδιά του αναγνώστη.

Από τις βιβλιοπαρουσιάσεις στις κοινότητες αφήγησης.

Εικόνα
  Οι νέες μορφές λογοτεχνικής επικοινωνίας:  Από τις βιβλιοπαρουσιάσεις στις κοινότητες αφήγησης.     Σε ένα μικρό δωμάτιο, πίσω από τη Via Laghetto, οι ανερχόμενοι συγγραφείς του Μιλάνου δεν παρουσιάζουν βιβλία — τα συν-γράφουν . Στο Μιλάνο, μια συλλογικότητα με το όνομα GALAB! συγκεντρώνει νέους συγγραφείς σε ένα «κρυφό δωμάτιο» στο κέντρο της πόλης. Δεν υπάρχει σκηνή, δεν υπάρχουν βραβεία. Μόνο ένα τραπέζι, γύρω από το οποίο οι συμμετέχοντες διαβάζουν αδημοσίευτες ιστορίες και συζητούν με το κοινό. Οι παρευρισκόμενοι δεν είναι απλοί ακροατές, αλλά ενεργοί συνομιλητές · σχολιάζουν, προτείνουν, συνδιαμορφώνουν. Το GALAB! κινείται στα όρια ανάμεσα στη βιβλιοπαρουσίαση , το εργαστήριο και τη λογοτεχνική performance . Δεν πρόκειται όμως για μια παραδοσιακή παρουσίαση, και αυτό για τους εξής λόγους: 1.     Δεν παρουσιάζεται κάποιο εκδομένο έργο· οι συμμετέχοντες διαβάζουν αδημοσίευτα κείμενά τους. 2.     Δεν υπάρχει ρόλος «...

Η νέα οικογένεια στη σύγχρονη ελληνική λογοτεχνία.

Εικόνα
  Η νέα οικογένεια στη σύγχρονη ελληνική λογοτεχνία: μητέρες, πατέρες και τα παιδιά της εποχής μας.   Η ελληνική λογοτεχνία, όπως κάθε ζωντανός οργανισμός, καταγράφει με τον δικό της τρόπο τις μεταβολές της κοινωνίας. Τις τελευταίες δεκαετίες, ανάμεσα στα πιο ενδιαφέροντα θέματα που αναδύονται μέσα από τις σελίδες της, βρίσκεται η νέα μορφή της οικογένειας — εύθραυστη, μεταβατική, αλλά βαθιά ανθρώπινη. Οι παραδοσιακές οικογενειακές δομές, όπου ο ρόλος του πατέρα και της μητέρας ήταν αυστηρά οριοθετημένος, δίνουν σταδιακά τη θέση τους σε μονογονεϊκές οικογένειες , σε δεσμούς που δεν βασίζονται πια στην κοινωνική σύμβαση, αλλά στη συναισθηματική αλήθεια και την ανάγκη συνύπαρξης. Η μονογονεϊκή οικογένεια —ως θεματική στην σύγχρονη Ελληνική   Λογοτεχνία κάνει την εμφάνισή της σταδιακά από τη δεκαετία του 1990, όταν οι συγγραφείς αρχίζουν να αναζητούν νέες αφηγηματικές μορφές για να περιγράψουν τη μοναξιά, την ευθύνη και τη ρευστότητα των ανθρώπινων σχέσεων. Οι γυναίκ...